(Επίσης: Ο Μύθος και τα μάτια του αρχηγού)

Σε τι κόσμο τελικά ζούμε αγαπητοί φίλοι και σύντροφοι; Προ ημερών πληροφορηθήκαμε ότι στην αίθουσα φυλακών Κορυδαλλού στη δίκη της "17Ν" ο εισαγγελέας της "δίκαιης δίκης" Χρήστος Λάμπρου, ο οποίος πρόσφατα προήχθη σε αντιεισαγγελέα του Αρείου Πάγου, παίρνοντας αφορμή από την κατάθεση μάρτυρα υπεράσπισης, αναφέρθηκε με άκρως απαξιωτικό, ή καλύτερα - όπως έγραψε το ΠΡΙΝ - κομπλεξικό ύφος, στην Κούβα του Φιντέλ Κάστρο και την κουβανέζικη Επανάσταση! Τώρα τι μπορεί να πει ένας οποιοσδήποτε εισαγγελέας ενός αστικού και πλήρους εξαρτημένου αστικού κράτους για την Επανάσταση στην Κούβα, ή για οποιαδήποτε άλλη σοσιαλιστική επανάσταση είναι ένα θέμα που θα το κουβεντιάσουμε προσεχώς... Θα μπορούσαν βέβαια, άνετα, να μιλήσουν αρκετοί εισαγγελείς και "δημόσιοι κατήγοροι" για την προσφιλή τους "επανάσταση" της 21ης Απριλίου που προσπαθεί να πάρει τη ρεβάνς και θα είμαστε απολύτως σύμφωνοι γι΄ αυτό. Αλλά για μια σοσιαλιστική επανάσταση εισαγγελείς και δικαστικές αρχές δεν δικαιούνται να καταφέρονται εναντίον της και μάλιστα μέσα σε δικαστήριο ...Λίγες μέρες πριν ο κ. Λάμπρου κατηγόρησε για "αβάσιμες αιτιάσεις", "πυροτεχνήματα" και "ροκάνισμα του χρόνου" τους συνήγορους υπεράσπισης! Κι ενώ αυτό το φιάσκο της "δίκαιης δίκης" εξελλίσσεται σε παρωδία δίκης, όπου ποια ούτε πρακτικά δεν θα κρατούνται (!!!) ο Bικτωρας Aναγνωστόπουλος - Mέλκιαδες σκηνοθέτης και συγγραφέας του βιβλίου «O πιο σκληρός μυς είναι η καρδιά», Eγώ, ο Aλέκος και οι άλλοι (Eκδόσεις Δωδώνη). 1. Z. Bερζές, «H στρατηγική της δίκης» (Πλέθρον), δημοσίευσε ένα άρθρο στην εφημερίδα "Καθημερινή". "Γιατί δεν θα πάω μάρτυρας στη δίκη της 17 Νοέμβρη". Ο κ. Αναγνωστόπουλος δεν είναι ούτε κομμουνιστής, ούτε...τρομοκράτης!!! Είναι υπεράνω... υποψίας δηλαδή. Είναι ένας τίμιος άνθρωπος που τη φωνή του φιλοξενεί σήμερα με μεγάλη του ευχαρίστηση το ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΚΑΦΕΝΕΙΟ. Eπίσης τη δική του εκτίμηση για όσα συμβαίνουν στη δίκη της 17Ν, την προσωπικότητα του παλιού του φίλου Αλέξ. Γιωτόπουλου, όπως την έζησε μέσα από τη συμμετοχή του στις αντιδικτατορικές οργανώσεις, αλλά και τα «σενάρια» που συνδέουν την ιστορία της 17Ν με την εποχή της αντίστασης στη χούντα, καταγράφει με προσωπική του επιστολή στην «Ε» ο πανεπιστημιακός Δημήτρης Σκαρπαλέζος. Επισημαίνει ότι οι παράνομες οργανώσεις αριστερής προέλευσης δεν λειτουργούσαν με «μεγάλους αρχηγούς», κάτι που, κατά τον ίδιο, επιβεβαιώνεται από την έως σήμερα ακροαματική διαδικασία. Δημοσιεύουμε αυτά τα δύο άρθρα γιατί, επιτέλους, αυτή η φαρσοκωμωδία της "δίκαιης δίκης" πρέπει να ΑΠΟΚΑΛΥΦΘΕΙ. Γιατί το παρακράτος του ΄67 δε θα βρικολακιάσει όσο κι αν το επιθυμούν διακαώς πάρα πολλοί. Εμείς μόνο αυτό θα πούμε κι ας γίνει κατανοητό: Η ΧΟΥΝΤΑ ΔΕ ΘΑ ΠΑΡΕΙ ΤΗ ΡΕΒΑΝΣ.


«Aπό πού προέρχεται αυτός ο φόβος; Aπό το γεγονός ότι το σωστό θα ήταν στο δικαστήριο, πριν από τους μάρτυρες να ορκίζονται δημοσίως οι δικαστές. Oτι δεν θα δικάσουν με μεροληψία ή από σκοπιμότητα. Oτι ουδέποτε απεχθής δυνατότητα θα έχουν προαποφασίσει την απόφαση. /.../ Aν χρειαζόταν μάλιστα ως φυσικός παράγων, το δίκαιο να υπερβεί τον κοινό, γνωστό μας ορίζοντα, αναζητώντας στο δικαστήριο τη μορφή μιας θεότητας, καλό θα ήταν αυτή να αναρτηθεί στον τοίχο ακριβώς απέναντι από τους δικαστές. Eτσι ώστε να την βλέπουν διαρκώς να τους θεωρεί, και να τους κρίνει ως προς την απουσία προθέσεων που προηγούνται του λόγου.»

Tοσίρο Iτο (Medieval Japan)

Στα τέλη Aπριλίου στην κυριακάτικη «Kαθημερινή», ο καθηγητής EMΠ Bένιος Aγγελόπουλος, πανελλήνια γνωστός από την πρόσφατη περιπέτειά του στις HΠA όπου αλυσοδέθηκε χειροπόδαρα από τους πράκτορες του FBI και υπέστη μια «φιλική κουβέντα», δημοσίευσε ένα ολοσέλιδο άρθρο με τίτλο: «Γιατί πάω μάρτυρας στη δίκη της 17N». Eξηγούσε τους λόγους για τους οποίους πίστευε στην αθωότητα του A. Γιωτόπουλου καθώς και την ηθική επιταγή να μην εγκαταλείπεις τους παλιούς σου φίλους τη στιγμή της μεγάλης ανάγκης. Yπήρξα συναγωνιστής και φίλος του A. Γιωτόπουλου στα χρόνια της δικτατορίας. Eχω δηλώσει και εγώ μάρτυρας υπεράσπισης. Γνωρίζω τι σημαίνει η δυσεύρετη σήμερα λέξη «ήθος». O B. Aγγελόπουλος στη συνέντευξή του, με ειλικρίνεια, ευπρέπεια και θάρρος, αναφέρθηκε διεξοδικά στην ανυπαρξία στοιχείων όσον αφορά τον Aλέκο Γιωτόπουλο, καθώς επίσης στο γιατί το ψευδώνυμο Oικονόμου δεν είναι τελικά επιχείρημα ενοχής. Oπότε είναι περιττό να επανέλθω.

Eπειδή και προσωπικά διέτρεξα ένα ανάλογο με τον Bένιο οδοιπορικό, για ένα μεγάλο διάστημα αποδοχής της ενοχής του A. Γιωτόπουλου, στη συνέχεια όλο και πιο έντονες αμφιβολίες (δύο φορές, Nοέμβριος και Δεκέμβριος 02, είχα αρνηθεί στον κ. Pαχιώτη να παραστώ μάρτυρας), τέλος όλο και μεγαλύτερη βεβαιότητα ότι ο Aλέκος Γιωτόπουλος είναι αθώος, τον Iανουάριο του 03 και ακριβώς λόγω αυτής της βεβαιότητας, διεμήνησα στον δικηγόρο του ότι δέχομαι. Tο παράδοξο είναι ότι ενώ προσφέρθηκα μόνος μου, από όταν άρχισε η δίκη και παρακολουθώντας τα τεκταινόμενα, τα όσα συμβαίνουν στο δικαστήριο, καθώς και η ιδέα ότι θα υπάρξω έστω για ελάχιστο διάστημα παράγων αυτής της δίκης, άρχισε να μου προκαλεί όλο και αυξανόμενη αποστροφή έως και ναυτία. Aναρωτιέμαι σήμερα αν αξίζει τον κόπο και είναι πρέπον.

«Στημένη δίκη»

H ψήφιση έκτακτων νομοθετικών μέτρων τα οποία θα αφορούν μια συγκεκριμένη δίκη, αποτελεί τον ορισμό της στημένης δίκης. Iδίως εάν, για αυτήν τη δίκη, ο τρόπος επιλογής των δικαστών γίνει κατά παράβαση των ήδη ισχυόντων κανόνων και νόμων.

Aνάλογα ιστορικής αναίδειας προηγούμενα, υπάρχουν πολλά. Στη δίκη των εργατών ηγετών, μετά τα γεγονότα του Σικάγου της 1ης και 3ης Mαΐου 1886 που καθιέρωσαν την Eργατική Πρωτομαγιά για να εξασφαλίσει μια προαποφασισμένη καταδίκη, το καθεστώς κατέφυγε «κατ εξαίρεσιν» σε ένα έκτακτο νομοθέτημα που ούτε καν ψηφίστηκε, αλλά παρ όλα αυτά εφαρμόστηκε: οι ένορκοι επελέγησαν όχι με τυχαία κλήρωση όπως όριζε ο νόμος, αλλά αντίθετα, από διορισμένο δικαστικό! Oπως στο αερόστατο, όταν το καθεστώς προαποφασίσει την καταδίκη, πετάει ως άχρηστα τα περιττά βάρη, ήτοι τους νόμους του και την έννοια του δικαίου. Φυσικά και εκεί, είχε στηθεί προηγουμένως μια τρομερή σε ένταση τρομοϋστερία, όπου οι τίτλοι και το περιεχόμενο των εφημερίδων της εποχής θυμίζουν χαρακτηριστικά το περασμένο, αξέχαστο καλοκαιράκι: «Aιμοδιψή κτήνη», «Kόκκινοι βομβιστές», «Tρομοκράτες δυναμιτιστές», «Bομβολάτρες», «Aιμοδιψή τέρατα» και άλλα τέτοια. Oι κατηγορούμενοι δικάστηκαν ως αυτουργοί. Για μια βόμβα που δεν είχαν βάλει. Aσκήθηκε μια τρομακτική πίεση στους δικηγόρους και στους μάρτυρες υπεράσπισης. O δικαστικός που επέλεξε τους στημένους ενόρκους, σε προανακριτική ένορκη κατάθεση μάρτυρα, προεξοφλούσε το αποτέλεσμα: «Eγώ χειρίζομαι την υπόθεση και ξέρω καλά τι θα κάνω. Tα άτομα αυτά θα κρεμαστούν σίγουρα». Oπως και κρεμάστηκαν. Oι στημένοι ένορκοι έκαναν τη μικρή θυσία να πράξουν το καθήκον τους, κέρδος πιο υψηλό και πιο διαρκές, εφόσον «έσωσαν» για περισσότερο από έναν αιώνα «την κοινωνία και τους θεσμούς».

Παρόμοιες δίκες δεν είναι ακριβώς δίκες. Πρόκειται για φαντασμιακού τύπου κοινωνικά τελετουργικά, με ακραία προετοιμασμένο κλίμα, όπου ο στημένος δικαστής-αρχιερέας «ξέρει καλά τι πρέπει να κάνει», ενώ μια κοινωνία σε ύπνωση παρακολουθεί ανίκανη να αντιδράσει. Kαι αναρωτιέται κανείς, αν τελικά δεν είναι ανήθικο να συμμετάσχει, προσυπογράφοντας με την παρουσία του το ανήθικο μιας προαποφασισμένης παρωδίας.

Δικαστές μαιευτήρες

H ηθική υποχρέωση μαρτυρίας ως απόρροια μιας πεποίθησης για την αθωότητα του κατηγορουμένου αυτού του ανοχύρωτου συνταγματικά ανθρώπου ακόμα και σε περίπτωση ασυμφωνίας ως προς την υπερασπιστική γραμμή συμβαδίζει με μια γενικότερη απαίτηση αξιοπρέπειας και κοσμιότητας εκ μέρους των φυσικών παραγόντων της δίκης. Iδίως σε μια τέτοια, κρίσιμου και επώδυνου κοινωνικού περιεχομένου δίκη, με αδικήματα τα οποία είναι αδικήματα αιχμής. Σε αντίθετη περίπτωση, δεν ευτελίζεται «η δίκη», ευτελίζεται βαθύτερα η κοινωνία.

Σε αυτό το σημείο, καλό θα ήταν οι δικαστές αν τους πέσει στα χέρια να ξαναδιαβάσουν προσεκτικά το μότο αυτού του άρθρου. O δικαστής δεν είναι μαιευτήρας. Δεν είναι δυνατόν να εκμαιεύει με εμβρυουλκό από τους μάρτυρες τις εκφράσεις που θέλει να καταγραφούν στα πρακτικά, να τις διορθώνει από έδρας, και σε άλλες περιπτώσεις που καταφανώς δεν εξυπηρετούν μια δεδομένη σκοπιμότητα, να διακόπτει τον μάρτυρα. H γυναίκα του Kαίσαρα, αν δεν είναι πραγματικά έντιμη, κατά Φρόιντ κάποια στιγμή θα παρασυρθεί και θα το αφήσει να φανεί. Aλλά καταντάει σκάνδαλο αν το αφήνει να φαίνεται κάθε μέρα. Γιατί ήδη το αξιοθρήνητο των μαρτύρων κατηγορίας, οι οποίοι προκλητικά αντιμετωπίστηκαν ως σοβαροί, αντανακλά και το μέτρο σοβαρότητας της έδρας. Aν η στάση του προεδρείου έχει κάτι το βαθιά απεχθές, αυτό προέρχεται από την πνευματική ελαφρότητα, με την οποία υιοθετεί τον ρόλο του ιλαρού ακριβοδίκαιου της μοίρας. Oσο απεχθή εγκλήματα και να διέπραξαν οι κατηγορούμενοι, δεν είναι η αποστολή του προέδρου να τους λοιδορεί καθημερινά με απαξιωτικές εκφράσεις του τύπου: το «παιδάκι» δεν ξέρει πού πήγαν τα λεφτά. «O Bασιλάκης», αυτουνού μην του μιλάτε, για να είσαι καλός τροτσκιστής πρέπει να κάνεις και καμιά ληστεία, για να θυμηθούμε μόνο τα πιο πρόσφατα. Oι τρεις περίοδοι της 17(προσθέτοντας ως τρίτη τις συλλήψεις), έδεσαν τον κόμπο της τραγωδίας στην καθημερινή ύπαρξη του ελληνικού λαού, τόσο σφιχτά που μόνο ο Θεός θα μπορούσε να τον λύσει. Aρχομένης της δίκης, ο πρόεδρος σκέφτηκε ότι έλειπε το κλασικό τέταρτο μέρος: μια κωμωδία.

Kαι οι μεν κατηγορούμενοι, ανεξάρτητα αν σήμερα έχουν σωστή ή όχι πολιτική κρίση, επειδή από το περασμένο καλοκαίρι έχουν πέσει επάνω τους πάρα, μα πάρα πολλά, παρουσιάζουν μια μεγάλη αδυναμία ιεράρχησης. Oριοθέτησης. Aλληλεγγύης. Xάνονται σε λεπτομέρειες. Aποδέχονται μια δίκη «συναίνεσης», και όχι μια δίκη «ρήξης»1. Bασικά, το κομβικό σημείο της απόκρουσης του ποινικού χαρακτήρα των πράξεων το πάλεψαν με αναιμικές παρεμβάσεις, και όχι με αποχή από την αίθουσα, με απεργία πείνας, με πράξη. H στρατηγική της ρήξης βγάζει τη δίκη στην κοινωνία. Oσο και αν είναι διασπασμένοι, η ιστορική πείρα διδάσκει (δίκες του Aλγερινού FLκ.ά. Z. Bερζές), ότι οι ποινές για εκείνους που ακολούθησαν στρατηγική ρήξης ήταν μικρότερες από ό,τι για εκείνους που ακολούθησαν στρατηγική συναίνεσης. Στρατηγική ρήξης σημαίνει «δεν δέχομαι τους όρους» της καθεστηκυίας τάξης. Tους «ρόλους» της δίκης. Aνθρωποι που προορίζονται για τετράκις ισόβια, τι ρισκάρουν αν παρεμβαίνουν μαχητικά σε κάθε απρέπεια της έδρας; Tρεις μήνες για εξύβριση δικαστηρίου; Oταν τουλάχιστον για ορισμένους επικρέμαται επί της κεφαλής τους και η νέα συμφωνία Mπους - Σημίτη (τέλη Iουνίου) για εκδόσεις Eλλήνων πολιτών στις HΠA. Συμφωνία που δεν υπογράφεται για να μην εφαρμοστεί εκτός αν είμαστε όλοι αφελείς. Συμφωνία που παραβιάζει το Σύνταγμα και ανατρέπει το δικαστικό μας σύστημα. Oυσιαστικά, αν λάβουμε υπ όψιν μας ποιος είναι ο έτερος εταίρος, μας γυρίζει στον Mεσαίωνα. Kαι η αντίδραση στο δικαστήριο; Kαμία! Σαν όλα αυτά να αφορούν άλλους. H αποδοχή των «ρόλων» είναι για τους κατηγορούμενους μια αναβαλλόμενη αυτοκτονία, ιδίως με μια έδρα που καθόλου δεν κρύβει μια έκδηλη φόρτιση από προθέσεις. Aκόμα και ο Aλέκος Γιωτόπουλος που αρνείται κάθε ανάμιξη, έπρεπε να παλέψει για μια κοινή στρατηγική ρήξης. Γιατί δεχόμενοι τους ρόλους, βαθμηδόν οι κατηγορούμενοι μετατρέπονται σε «έργα» του δικαστή τους, ξεχνώντας ότι εκείνος είναι έργο της εξουσίας εναντίον της οποίας με οδυνηρούς τρόπους πάλεψαν, αδιαφορώντας για κινδύνους και πόνους εαυτών και αλλήλων.

Aπογοήτευσε η υπεράσπιση

O παράγων όμως της δίκης που είναι ο πλέον απογοητευτικός, έως και απαράδεκτος, είναι οι δικηγόροι υπεράσπισης πλην εξαιρέσεων βέβαια. Aυτήν ειδικά τη δίκη ή την αναλαμβάνεις σαν το τελευταίο μπαρούτι του κόσμου ή δεν την αναλαμβάνεις καθόλου. Oι κατηγορούμενοι δεν χρειάζονται φύρα, χρειάζονται αιχμή. Oι δικηγόροι έχουν αποδεχθεί ένα υποτονικό, συναινετικό κλίμα ιδιαίτερα ως προς τον πρόεδρο και φθάνουν μέχρι και να ανταλλάσσουν αμοιβαίες φιλοφρονήσεις ακόμα και στην Tι-Bι (τι εξαίρετος δικηγόρος που είστε! Kαι έπεται η ανταπόδοση). Aπουσιάζουν, αλλά και παρόντες να είναι, αν η συνεδρία δεν αφορά τον πελάτη τους δεν μετέχουν. Δεν υπάρχει μαζική υπεράσπιση με αποτέλεσμα, όχι μόνο να διαιρούν τους κατηγορουμένους, αλλά με τη στάση τους να έχουν de facto ποινικοποιήσει τα εγκλήματα. Oυσιαστικά, έχουν πάψει να το παλεύουν. Δέχονται αδιαμαρτύρητα τις ποσοστώσεις αναγνώρισης και την παγκοσμίως πρωτοφανή ταχύτητα διαδικασίας που έχει επιβάλει ο πρόεδρος (3-4 ανθρωποκτονίες την ημέρα!). Στρατηγική ρήξης, ούτε κατά διάνοια. Aκόμα και όταν ο Γ. Πέτσος εξαπέλυσε απαράδεκτη τρομοκρατική επίθεση εναντίον τους και εναντίον των μαρτύρων υπεράσπισης, ούτε διανοήθηκαν και μόνο ως ένδειξη διαμαρτυρίας να αποχωρήσουν ομαδικά από την αίθουσα.

Zούμε σε έναν κόσμο αμφίβολης ηθικής. Aσχετα αν ο κατηγορούμενος για τον οποίο είχα δηλώσει μάρτυρας είναι όπως πιστεύω αθώος, όλα τα κακώς κείμενα θα τα επανορθώσει ο μάρτυρας; Γιατί να συμμετάσχει κανείς σε τέτοιου είδους δίκη; Tης οποίας το προκαθορισμένο αποτέλεσμα και το πολιτικό νόημα είναι ριζικά ξένα προς αυτό που λέμε φυσικό δίκαιο; Δεν είναι παραίτηση λόγω του ότι μπροστά στον δεινόσαυρο τρέχω προς τα πίσω και αν γλιτώσω. Σκέπτομαι να ανακαλέσω την προηγούμενή μου απόφαση επικαλούμενος την ερμηνευτική ασυμβατότητα, όχι μόνο των περιστατικών, αλλά και των καλυτέρων από τις ανθρώπινες προθέσεις...

Eκτός εάν, πραγματικά αποφασίσουν να το παλέψουν...

(1) O κ. B. Aναγνωστόπουλος - Mέλκιαδες είναι σκηνοθέτης και συγγραφέας του βιβλίου «O πιο σκληρός μυς είναι η καρδιά», Eγώ, ο Aλέκος και οι άλλοι (Eκδόσεις Δωδώνη). 1. Z. Bερζές, «H στρατηγική της δίκης» (Πλέθρον).

Η εμμονή κάποιων δημοσιογράφων και των διωκτικών αρχών να παρουσιάσουν τον Γιωτόπουλο σαν τον ιδρυτή, τον αιώνιο αρχηγό της «17 Νοέμβρη», τον πανταχού παρόντα και τα πάντα καθοδηγούντα, μοιάζει με αγωνιώδη προσπάθεια να χτιστεί το σενάριο της «17 Νοέμβρη» με όσο γίνεται πιο «πιασάρικο» τρόπο, όσο γίνεται πιο αρεστό στους ισχυρούς μας «συμμάχους» και «προστάτες».
Προσπαθούν να αποδείξουν ότι ένα κόκκινο νήμα ξεκινά από την εποχή της αντιδικτατορικής αντίστασης και φτάνει μέχρι την πτώση της «17 Νοέμβρη» και ότι αυτό οφείλεται στον «ιδιοφυή», τον «διπρόσωπο», τον «αυταρχικό, μεγάλο αρχηγό» Γιωτόπουλο.
Το σενάριο που χτίστηκε και στο οποίο συνέβαλαν και διάφοροι «έγκριτοι δημοσιογράφοι», συγγραφείς σοβαροφανών αλλά ανεκδιήγητων βιβλίων, μοιάζει με σενάριο κακού κόμικς.
Ο κρυμμένος αρχηγός πρέπει να είναι ιδιοφυής και μοχθηρός, με μάτια που εντυπωσιάζουν τους μάρτυρες και, κυρίως, τις γυναίκες!!!
Τα κλειδιά του πρέπει ν' ανοίγουν όλες τις πόρτες και οι εντολές του να εκτελούνται δίχως συζήτηση.

Η εικόνα αυτή του Γιωτόπουλου ως μεγάλου αρχηγού αντιστοιχεί στην ίδια τη σκέψη των διωκτικών αρχών, αλλά και εξυπηρετεί διάφορες σκοπιμότητες:
1. Ενισχύει την εντύπωση ότι η αντιιμπεριαλιστική αντίσταση εναντίον της χούντας ήταν η πρόγονος της 17Ν.
2. Επιτρέπει συμβολικά να πληρώσει κάποιος για παραγεγγραμμένες υποθέσεις, όπως του Γουέλς.
3. Ενισχύει την μυθική αντιμετώπιση της τρομοκρατίας, όπου τα προβλήματα λύνονται μόνον όταν συλλαμβάνονται και τιμωρούνται οι επικηρυγμένοι αρχηγοί των κακών.
4. Δείχνει την προθυμία των ελληνικών αρχών να υιοθετήσουν τα σενάρια των «συμμάχων» και έτσι να κερδίσουν τα απαραίτητα ένσημα αντιτρομοκρατικής ευθυγράμμισης.

Οσον αφορά τον Γιωτόπουλο, τίποτα από τη δράση του, την προσωπικότητά του και τη συμπεριφορά του την εποχή της αντιδικτατορικής δράσης δεν κολλάει με την εικόνα που προσπαθούν να περάσουν.
Ο Γιωτόπουλος δεν ήταν, ούτε συμπεριφερόταν σαν αρχηγός των αντιχουντικών οργανώσεων που συμμετείχε (οι οποίες άλλωστε δεν είχαν αρχηγό). Ηταν ένας αγωνιστής που ό,τι έλεγε το έκανε και ό,τι έκανε το έλεγε. Ενας αγωνιστής που πάντα προσπαθούσε να εκτιμήσει τον πολιτικό αντίκτυπο κάθε κίνησης της οργάνωσης και που σεβόταν τις διαφορετικές απόψεις.
Οπως συνέβαινε σε όλες τις ανάλογες ολιγομελείς οργανώσεις, συζητούσαμε, αποφασίζαμε και δρούσαμε. Αυτό είναι όλο!
Για όποιον κάνει τον κόπο να δει πώς λειτουργούσαν οι παράνομες οργανώσεις αριστερής προέλευσης, θα έβλεπε ότι όταν υπήρχε μεγάλος αρχηγός, αυτό διαφαινόταν σ' όλες τις προκηρύξεις και σ' όλες τις πολιτικές τους τοποθετήσεις (όπως στην περίπτωση του Ρ.Κ.Κ. των Κούρδων, ή στο «Φωτεινό Μονοπάτι» του Περού). Διαφορετικά, απλώς δεν υπήρχε και δεν χωρούσε κανένας μεγάλος αρχηγός.

Στην περίπτωση της «17 Νοέμβρη», ούτε όσα έχουν καταθέσει στο δικαστήριο οι μάρτυρες, ούτε τα ευρήματα, ούτε ό,τι λέγεται για το καταστατικό της οργάνωσης επιτρέπουν να στοιχειοθετηθεί η υπόθεση του μεγάλου αρχηγού.
Φαίνεται όμως ότι η νηφάλια ανάλυση των φαινομένων, η αυστηρή μελέτη των πειστηρίων και των διαφόρων ενδείξεων, θεωρούνται στην «μεταμοντέρνα» εποχή μας περιττό χάσιμο χρόνου.
Η απαίτηση να σταματήσουν οι στημένες ενοχοποιήσεις και τα στημένα σενάρια δεν αποτελεί ούτε υποστήριξη, ούτε αποδοχή της δράσης της «17 Νοέμβρη», αλλά εντάσσεται στην αναγκαία αντίσταση μπροστά στην απειλή ενός νεοφιλελεύθερου μακαρθικού Μεσαίωνα.

Δημήτρης Σκαρπαλέζος

Πανεπιστημιακός

ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 17/06/2003

 19/06/2003